„Nie chcemy ratować tradycji.
Chcemy, żeby miała po co żyć dalej.”
SNUTKA
Od lewej: Magdalena Tora, Twórczyni Zofia Samul, Monika Morzyńska
Snutka zaczęła się od ludzi, którzy pozostawali na uboczu. Starszych, samotnych, czasem żyjących w ubóstwie albo mierzących się z wykluczeniem społecznym. Jeżdżąc po Polsce i dokumentując lokalne tradycje, zwyczaje i rzemiosło, trafiałyśmy do domów twórczyń i twórców, którzy zapraszali nas do swoich stołów, pracowni, stodół i pokojów wypełnionych najwspanialszym polskim dziedzictwem.
Jechałyśmy na godzinę nagrań i wywiad, a zostawałyśmy na kawę i zamiast godziny spędzałyśmy cały dzień z Twórcami, poznając ich historię, piękno i twórczość. Bardzo szybko te spotkania przestały być dla nas wyłącznie dokumentacją. Poznawałyśmy nie tylko techniki i historię konkretnych przedmiotów, ale też codzienność ludzi, którzy je tworzyli – często bardzo daleką od obrazu ludowego twórcy znanego z jarmarku czy internetu.
Podczas jednej z wizyt spontanicznie kupiłyśmy od jednego z Twórców wszystkie koszyki, które miał w domu. Nie miałyśmy jeszcze sklepu ani nawet pomysłu, co z nimi zrobimy. Dopiero po zakupie powiedział nam, że za te pieniądze będzie mógł kupić opał na zimę. To wydarzenie bardzo szybko zmieniło sposób, w jaki zaczęłyśmy patrzeć na cały projekt.
Kolejni Twórcy opowiadali nam, że większe i regularne zamówienia pozwalają im kupić leki, albo zapłacić komuś za skoszenie trawy. Jednocześnie coraz częściej słyszałyśmy, że dzięki naszym wizytom znowu mają cel w życiu, czują się mniej samotni i mają dla kogo robić rękodzieło.
Właśnie z tych spotkań powstała Snutka.
Dziś skupujemy sztukę bezpośrednio od Twórczyń i Twórców (nie tylko tych znajdujących się w trudnej sytuacji), dokumentujemy ich historie i pokazujemy ich nazwiska razem z przedmiotami, które stworzyli, przywracąc im widoczność i miejsce w świecie sztuki.
Ten sam mechanizm przenosimy na inne grupy osób zagrożonych wykluczeniem. Część pająków ludowych dostępnych w Snutce wykonują, zatrudnione przez nas osoby odbywające karę w Areszcie Śledczym. Praca rękodzielnicza jest dla nich źródłem wynagrodzenia i początkiem nowego życia.
Dokumentujemy, chronimy i popularyzujemy polską sztukę ludową oraz tradycyjne rzemiosło.
Wspieramy Twórczynie i Twórców, organizujemy warsztaty i projekty edukacyjne oraz przywracamy tradycyjne techniki do współczesnego obiegu.
Organizujemy wystawy, realizujemy filmy dokumentalne, wydajemy albumy poświęcone tradycjom i kulturze ludowej.
